De Arbeidsinspectie: trends, risico’s en wat jij als slachtoffer moet weten (2022–2024)

De Nederlandse Arbeidsinspectie publiceerde recent haar jaarverslagen over 2022, 2023 en 2024. Uit deze rapporten ontstaat een duidelijk beeld: de arbeidsveiligheid in Nederland staat structureel onder druk, het aantal meldingen en ongevallen stijgt, en werkgevers voldoen nog steeds te weinig aan hun wettelijke zorgplicht.

Voor slachtoffers én letselschadespecialisten bevat deze informatie cruciale inzichten. In dit artikel zet ik alle trends, knelpunten en kansen op een rij — kritisch, feitelijk en volledig onderbouwd.

Arbeidsongevallen: structureel veel slachtoffers, stijgende meldingen

1.1. Het aantal slachtoffers blijft schrikbarend hoog

Uit de drie jaarverslagen blijkt een consistent patroon:

• 2022: 2.526 slachtoffers en 51 dodelijke ongevallen
• 2023: 2.919 slachtoffers en 72 dodelijke ongevallen (fors hoger dan eerdere jaren)
• 2024: ruim 3.200 slachtoffers en 52 dodelijke ongevallen

De trend is helder: het aantal ernstige arbeidsongevallen neemt structureel toe.

1.2. Ondermelding blijft een groot probleem

De Arbeidsinspectie schat dat meer dan 50% van de meldingsplichtige ongevallen nooit wordt gemeld. Dat betekent dat het daadwerkelijke aantal slachtoffers waarschijnlijk meer dan twee keer zo hoog is.

Voor letselschadezaken is dit van belang:
– Veel werkgevers melden niet, omdat ze aansprakelijkheid vrezen.
– Dit is op zichzelf al een aanwijzing voor een tekortschietende veiligheidscultuur.

1.3. Sectoren met de grootste risico’s

In alle drie de jaren springen dezelfde sectoren eruit:

• Bouw (2022: 124, 2023: 111, 2024: 106 slachtoffers per 100.000 banen)
• Industrie
• Landbouw
• Transport / opslag / handel

2. Nieuwe werkwijze ongevalsonderzoek: risico’s voor slachtoffers

Sinds 2023 en structureel in 2024 geldt een nieuwe aanpak:
Werkgevers mogen zelf het ongeval onderzoeken en een verbeterplan opstellen.

Kerncijfers 2024:

• 1.500 werkgeversrapportages
• 84% voert maatregelen uit
• 39% neemt extra maatregelen

Maar er zijn risico’s:

1. Belangenverstrengeling: een werkgever onderzoekt zichzelf.
2. Onderzoekskwaliteit varieert sterk: 16 rapportages in 2023 en vele in 2024 werden afgekeurd wegens onvoldoende kwaliteit.
3. Niet elke oorzaak wordt vastgelegd, wat cruciaal is voor aansprakelijkheid.

Voor letselschadeslachtoffers is het essentieel dat wij het volledige ongevalsrapport opvragen, inclusief foto’s, interviews en onderliggende stukken.

3. Klachtmeldingen: grote stijging, maar weinig opvolging

Aantal klachtmeldingen:

• 2022: 10.501
• 2023: 11.734
• 2024: 12.076

Dat is een stijging van bijna 15% in twee jaar.

Maar let op:

In alle jaren wordt slechts 34–39% van de meldingen daadwerkelijk opgevolgd.

Belangrijk voor slachtofferzaken:

• Meldingen die “onvoldoende informatie” bevatten worden gesloten
  (2022: 32%, 2023: 30%, 2024 vergelijkbaar).
• Meldingen buiten het domein worden niet opgevolgd, maar geven wel signalen van misstanden.

Een letselschadebureau moet dus altijd zélf actief dóorvragen, dóorrechercheren en aanvullende informatie verzamelen.

4. Handhavingspercentages: Inspectie treft vaak overtredingen aan

Gezond & Veilig werk – eerste inspecties

• 2022: 45%
• 2023: 50%
• 2024: 47%

In bijna de helft van de eerste inspecties wordt een overtreding geconstateerd.

Eerlijk werk – eerste inspecties

• 2022: 54%
• 2023: 49%
• 2024: 54%

Arbeidsuitbuiting en misstanden blijven zeer groot.

Het lage handhavingspercentage bij herinspectie (17–38%) laat zien: werkgevers passen maatregelen wél aan na een eerste overtreding. Dat maakt de eerste inspectie extra belangrijk voor bewijs in letselschadezaken.

5. RI&E: grote verbeteringen, maar nog steeds onvoldoende naleving

De “Arbo in Bedrijf”-monitor laat zien:

• 2024: 64% van de werkgevers heeft een RI&E
• 2023: 50%

Hoewel dit een forse verbetering is, betekent het nog steeds dat 1 op de 3 werkgevers géén geldige RI&E heeft. Bij een ongeval is het ontbreken van een RI&E een keiharde aanwijzing voor aansprakelijkheid.

6. Boetes: stijgende dwangsommen en meer zware maatregelen

Belangrijke trends:

• Bevelen tot stillegging stijgen aanzienlijk (2024: 17 vs. 6 in 2023)
• Dwangsomopleggingen nemen sterk toe (2024: 49 vs. 32 in 2023)
• Boetematiging stijgt, vooral onder de Wav–zaken (arbeidsuitbuiting/misstanden)

Dit laat zien: de Inspectie gebruikt zwaardere middelen, vooral waar werkgevers structureel niet naleven.

7. Wat betekent dit voor letselschadeslachtoffers?

1. Aansprakelijkheid is vaak duidelijk vast te stellen

Door de hoge overtredingspercentages is er vaak sprake van:

• Onvoldoende veiligheid
• Geen RI&E
• Geen toezicht
• Geen instructie
• Geen maatregelen

2. Werkgevers melden te weinig

Dit is direct relevant voor bewijs van nalatigheid.

3. Zelfonderzoek door werkgevers is kritisch te controleren

Je kunt dit rapport vaak volledig gebruiken in jouw bewijsvoering.

4. Sectoren met hoge risico’s vereisen extra alertheid

Bouw, industrie, landbouw en logistiek moeten meer doen om veiligheid te waarborgen.

8. Kritische conclusie

De cijfers over 2022–2024 laten zien dat:

• Het aantal slachtoffers stijgt
• Het aantal meldingen stijgt
• Inspectiedruk stijgt
• Boetes intensiveren
• Veiligheid verbetert onvoldoende
• Veel werkgevers voldoen niet aan hun wettelijke verplichtingen

Voor slachtoffers betekent dit: je staat sterk. Heel sterk.

Voor werkgevers is de boodschap duidelijk: Preventie schiet structureel tekort — en de Inspectie pakt harder door.